เส้นขนาน
เมื่อเส้นตรงเส้นหนึ่งตัดเส้นขนานคู่หนึ่ง จะเกิดมุมที่เท่ากันและมุมที่รวมกันได้ ตามตำแหน่ง — จำแค่ 3 คู่ ก็แก้ได้ทุกข้อ
อ้างอิงโครงสร้างหลักสูตร: การวัดและเรขาคณิต · สมบัติของเส้นขนานและมุมที่เกิดจากเส้นตัด
🎯 จบบทนี้แล้วคุณจะทำสิ่งเหล่านี้ได้
- ✓ระบุชื่อมุมที่เกิดจากเส้นตัดเส้นขนานได้
- ✓ใช้สมบัติของเส้นขนานหาขนาดของมุมที่ต้องการได้
- ✓ใช้บทกลับตรวจสอบว่าเส้นสองเส้นขนานกันหรือไม่
- ✓พิสูจน์ว่าผลรวมมุมภายในสามเหลี่ยมเป็น ได้
📘 คำศัพท์สำคัญประจำบท
เส้นตัดtransversal
เส้นตรงที่ตัดเส้นตรงอื่นตั้งแต่สองเส้นขึ้นไป
มุมแย้งalternate angles
มุมที่อยู่คนละฝั่งของเส้นตัด และอยู่ระหว่างเส้นขนานทั้งสอง
มุมภายในบนข้างเดียวกันco-interior angles
มุมที่อยู่ฝั่งเดียวกันของเส้นตัดและอยู่ระหว่างเส้นขนาน
9.1 มุมที่เกิดขึ้นและชื่อของมัน
| ชื่อมุม | ตำแหน่ง | ความสัมพันธ์ |
|---|---|---|
| มุมแย้ง | คนละฝั่งเส้นตัด · อยู่ด้านใน | เท่ากัน |
| มุมที่สมนัยกัน | ฝั่งเดียวกัน · ตำแหน่งตรงกัน | เท่ากัน |
| มุมภายในบนข้างเดียวกัน | ฝั่งเดียวกัน · อยู่ด้านใน | รวมกันได้ |
| มุมตรงข้าม | ตรงข้ามกันที่จุดตัด | เท่ากันเสมอ (ไม่ต้องขนานก็จริง) |
เมื่อเส้นตัดตัดเส้นขนานสองเส้น
💡เทคนิคจำที่เร็วที่สุด
เมื่อเส้นตัดตัดเส้นขนาน จะเกิดมุมแค่ สองขนาด เท่านั้น สลับกันไปมา — มุมที่ “หน้าตาเหมือนกัน” เท่ากัน ส่วนมุมที่ “หน้าตาต่างกัน” รวมกันได้ ไม่ต้องจำชื่อก็ทำข้อสอบได้
9.2 สมบัติของเส้นขนาน
เมื่อ และมีเส้นตัด
เส้นขนานสองเส้นถูกตัดด้วยเส้นตัด ถ้ามุมหนึ่งกาง มุมแย้งกับมันกางเท่าใด และมุมภายในข้างเดียวกันกางเท่าใด
- ขั้นที่ 1มุมแย้งเท่ากัน →
- ขั้นที่ 2มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้ →
ตอบ มุมแย้ง · มุมภายในข้างเดียวกัน
เส้นขนานถูกตัดด้วยเส้นตัด เกิดมุมภายในข้างเดียวกันขนาด และ จงหา
- ขั้นที่ 1มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้
- ขั้นที่ 2
- ขั้นที่ 3
- ขั้นที่ 4
- ขั้นที่ 5ตรวจ: มุมทั้งสองเป็น และ รวมได้ ✓
ตอบ
9.3 บทกลับ — ใช้พิสูจน์ว่าขนาน
- ✓ถ้า มุมแย้งเท่ากัน แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน
- ✓ถ้า มุมสมนัยเท่ากัน แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน
- ✓ถ้า มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้ แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน
🔑สาระสำคัญ
สังเกตว่าเป็นประโยคเดิม สลับหัวท้าย — ตอนโจทย์บอกว่าขนานให้หามุม ใช้สมบัติ · ตอนโจทย์ให้มุมแล้วถามว่าขนานไหม ใช้บทกลับ
9.4 ผลรวมมุมภายในสามเหลี่ยม
มุมภายในของสามเหลี่ยม
พิสูจน์ด้วยเส้นขนาน (คลาสสิกและสวยมาก)
- 1ลากเส้นผ่านจุดยอด ให้ขนานกับด้าน
- 2มุมที่จุด ฝั่งซ้าย = (มุมแย้ง)
- 3มุมที่จุด ฝั่งขวา = (มุมแย้ง)
- 4มุมทั้งสามที่จุด เรียงกันเป็นเส้นตรง จึงรวมได้
- 5ดังนั้น
มุมภายนอกของสามเหลี่ยม
สามเหลี่ยมมีมุมภายใน และ มุมภายนอกที่จุดยอดที่เหลือกางเท่าใด
- ขั้นที่ 1มุมภายในที่เหลือ
- ขั้นที่ 2มุมภายนอก
- ขั้นที่ 3ตรวจด้วยสูตรมุมภายนอก: ✓
ตอบ
9.5 ขยายไปรูปหลายเหลี่ยม
ผลรวมมุมภายในของรูป เหลี่ยม
เพราะแบ่งรูป เหลี่ยมเป็นสามเหลี่ยมได้ รูป
| รูป | ผลรวมมุมภายใน | มุมละ (ถ้าด้านเท่ามุมเท่า) | |
|---|---|---|---|
| สามเหลี่ยม | 3 | ||
| สี่เหลี่ยม | 4 | ||
| ห้าเหลี่ยม | 5 | ||
| หกเหลี่ยม | 6 |
📎น่ารู้
ผลรวมมุมภายนอก ของรูปหลายเหลี่ยมนูนใดๆ เท่ากับ เสมอ ไม่ว่าจะกี่เหลี่ยม — เพราะเดินรอบรูปหนึ่งรอบก็หันครบวงพอดี
📋 สรุปสูตรท้ายบท
หน้านี้พิมพ์แยกไปติดโต๊ะอ่านหนังสือได้
มุมแย้ง / มุมสมนัย
มุมภายในข้างเดียวกัน
มุมภายในสามเหลี่ยม
มุมภายนอกสามเหลี่ยม
มุมภายในรูป n เหลี่ยม
มุมภายนอกรูปหลายเหลี่ยม
🚫 ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
รู้ไว้ก่อนพลาด — ข้อสอบชอบวางกับดักตรงนี้
- ✗ใช้สมบัติเส้นขนานทั้งที่โจทย์ไม่ได้บอกว่าขนาน
- ✗สับสนมุมแย้ง (เท่ากัน) กับมุมภายในข้างเดียวกัน (รวม )
- ✗ลืมว่ามุมตรงข้ามเท่ากันเสมอ แม้ไม่มีเส้นขนาน
- ✗ใช้ กับรูปเว้า (สูตรนี้ใช้กับรูปนูน)
✅ เช็กตัวเองก่อนไปบทต่อไป
ข้อ 1เส้นขนานถูกตัด มุมหนึ่ง มุมสมนัยกางเท่าใด(กดดูเฉลย)
ตอบ
ข้อ 2มุมภายในข้างเดียวกันกับมุม กางเท่าใด(กดดูเฉลย)
ตอบ
ข้อ 3ผลรวมมุมภายในของรูปแปดเหลี่ยม(กดดูเฉลย)
ตอบ
ข้อ 4สามเหลี่ยมมีมุม และ มุมที่เหลือกางเท่าใด(กดดูเฉลย)
ตอบ
อ่านจบแล้ว — ลองของจริงเลย
โจทย์สร้างใหม่ทุกครั้ง ไม่ซ้ำ พร้อมเฉลยที่สอนวิธีคิด
เนื้อหา ตาราง และตัวอย่างทั้งหมดเรียบเรียงขึ้นใหม่โดยสนามสอบ อ้างอิงเพียงโครงสร้างหลักสูตรแกนกลาง (ข้อมูลสาธารณะ)— ไม่คัดลอกจากหนังสือเรียน หนังสือติว หรือเว็บติวของผู้ใด