สนามสอบ
← สารบัญคณิตศาสตร์ ม.2
ม.2 · บทที่ 9📐 การวัดและเรขาคณิตอ่าน ~18 นาที

เส้นขนาน

เมื่อเส้นตรงเส้นหนึ่งตัดเส้นขนานคู่หนึ่ง จะเกิดมุมที่เท่ากันและมุมที่รวมกันได้ ตามตำแหน่ง — จำแค่ 3 คู่ ก็แก้ได้ทุกข้อ

อ้างอิงโครงสร้างหลักสูตร: การวัดและเรขาคณิต · สมบัติของเส้นขนานและมุมที่เกิดจากเส้นตัด

🎯 จบบทนี้แล้วคุณจะทำสิ่งเหล่านี้ได้

  • ระบุชื่อมุมที่เกิดจากเส้นตัดเส้นขนานได้
  • ใช้สมบัติของเส้นขนานหาขนาดของมุมที่ต้องการได้
  • ใช้บทกลับตรวจสอบว่าเส้นสองเส้นขนานกันหรือไม่
  • พิสูจน์ว่าผลรวมมุมภายในสามเหลี่ยมเป็น ได้

📘 คำศัพท์สำคัญประจำบท

เส้นตัดtransversal

เส้นตรงที่ตัดเส้นตรงอื่นตั้งแต่สองเส้นขึ้นไป

มุมแย้งalternate angles

มุมที่อยู่คนละฝั่งของเส้นตัด และอยู่ระหว่างเส้นขนานทั้งสอง

มุมภายในบนข้างเดียวกันco-interior angles

มุมที่อยู่ฝั่งเดียวกันของเส้นตัดและอยู่ระหว่างเส้นขนาน

9.1 มุมที่เกิดขึ้นและชื่อของมัน

ชื่อมุมตำแหน่งความสัมพันธ์
มุมแย้งคนละฝั่งเส้นตัด · อยู่ด้านในเท่ากัน
มุมที่สมนัยกันฝั่งเดียวกัน · ตำแหน่งตรงกันเท่ากัน
มุมภายในบนข้างเดียวกันฝั่งเดียวกัน · อยู่ด้านในรวมกันได้
มุมตรงข้ามตรงข้ามกันที่จุดตัดเท่ากันเสมอ (ไม่ต้องขนานก็จริง)

เมื่อเส้นตัดตัดเส้นขนานสองเส้น

💡เทคนิคจำที่เร็วที่สุด

เมื่อเส้นตัดตัดเส้นขนาน จะเกิดมุมแค่ สองขนาด เท่านั้น สลับกันไปมา — มุมที่ “หน้าตาเหมือนกัน” เท่ากัน ส่วนมุมที่ “หน้าตาต่างกัน” รวมกันได้ ไม่ต้องจำชื่อก็ทำข้อสอบได้

9.2 สมบัติของเส้นขนาน

เมื่อ และมีเส้นตัด

✏️ตัวอย่าง

เส้นขนานสองเส้นถูกตัดด้วยเส้นตัด ถ้ามุมหนึ่งกาง มุมแย้งกับมันกางเท่าใด และมุมภายในข้างเดียวกันกางเท่าใด

  1. ขั้นที่ 1มุมแย้งเท่ากัน →
  2. ขั้นที่ 2มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้

ตอบ  มุมแย้ง · มุมภายในข้างเดียวกัน

✏️ตัวอย่าง

เส้นขนานถูกตัดด้วยเส้นตัด เกิดมุมภายในข้างเดียวกันขนาด และ จงหา

  1. ขั้นที่ 1มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้
  2. ขั้นที่ 2
  3. ขั้นที่ 3
  4. ขั้นที่ 4
  5. ขั้นที่ 5ตรวจ: มุมทั้งสองเป็น และ รวมได้

ตอบ  

9.3 บทกลับ — ใช้พิสูจน์ว่าขนาน

  • ถ้า มุมแย้งเท่ากัน แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน
  • ถ้า มุมสมนัยเท่ากัน แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน
  • ถ้า มุมภายในข้างเดียวกันรวมกันได้ แล้วเส้นสองเส้นนั้นขนานกัน

🔑สาระสำคัญ

สังเกตว่าเป็นประโยคเดิม สลับหัวท้าย — ตอนโจทย์บอกว่าขนานให้หามุม ใช้สมบัติ · ตอนโจทย์ให้มุมแล้วถามว่าขนานไหม ใช้บทกลับ

9.4 ผลรวมมุมภายในสามเหลี่ยม

มุมภายในของสามเหลี่ยม

พิสูจน์ด้วยเส้นขนาน (คลาสสิกและสวยมาก)

  1. 1ลากเส้นผ่านจุดยอด ให้ขนานกับด้าน
  2. 2มุมที่จุด ฝั่งซ้าย = (มุมแย้ง)
  3. 3มุมที่จุด ฝั่งขวา = (มุมแย้ง)
  4. 4มุมทั้งสามที่จุด เรียงกันเป็นเส้นตรง จึงรวมได้
  5. 5ดังนั้น

มุมภายนอกของสามเหลี่ยม

✏️ตัวอย่าง

สามเหลี่ยมมีมุมภายใน และ มุมภายนอกที่จุดยอดที่เหลือกางเท่าใด

  1. ขั้นที่ 1มุมภายในที่เหลือ
  2. ขั้นที่ 2มุมภายนอก
  3. ขั้นที่ 3ตรวจด้วยสูตรมุมภายนอก:

ตอบ  

9.5 ขยายไปรูปหลายเหลี่ยม

ผลรวมมุมภายในของรูป เหลี่ยม

เพราะแบ่งรูป เหลี่ยมเป็นสามเหลี่ยมได้ รูป

รูปผลรวมมุมภายในมุมละ (ถ้าด้านเท่ามุมเท่า)
สามเหลี่ยม3
สี่เหลี่ยม4
ห้าเหลี่ยม5
หกเหลี่ยม6

📎น่ารู้

ผลรวมมุมภายนอก ของรูปหลายเหลี่ยมนูนใดๆ เท่ากับ เสมอ ไม่ว่าจะกี่เหลี่ยม — เพราะเดินรอบรูปหนึ่งรอบก็หันครบวงพอดี

📋 สรุปสูตรท้ายบท

หน้านี้พิมพ์แยกไปติดโต๊ะอ่านหนังสือได้

มุมแย้ง / มุมสมนัย

มุมภายในข้างเดียวกัน

มุมภายในสามเหลี่ยม

มุมภายนอกสามเหลี่ยม

มุมภายในรูป n เหลี่ยม

มุมภายนอกรูปหลายเหลี่ยม

🚫 ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

รู้ไว้ก่อนพลาด — ข้อสอบชอบวางกับดักตรงนี้

  • ใช้สมบัติเส้นขนานทั้งที่โจทย์ไม่ได้บอกว่าขนาน
  • สับสนมุมแย้ง (เท่ากัน) กับมุมภายในข้างเดียวกัน (รวม )
  • ลืมว่ามุมตรงข้ามเท่ากันเสมอ แม้ไม่มีเส้นขนาน
  • ใช้ กับรูปเว้า (สูตรนี้ใช้กับรูปนูน)

✅ เช็กตัวเองก่อนไปบทต่อไป

ข้อ 1เส้นขนานถูกตัด มุมหนึ่ง มุมสมนัยกางเท่าใด(กดดูเฉลย)

ตอบ  

ข้อ 2มุมภายในข้างเดียวกันกับมุม กางเท่าใด(กดดูเฉลย)

ตอบ  

ข้อ 3ผลรวมมุมภายในของรูปแปดเหลี่ยม(กดดูเฉลย)

ตอบ  

ข้อ 4สามเหลี่ยมมีมุม และ มุมที่เหลือกางเท่าใด(กดดูเฉลย)

ตอบ  

อ่านจบแล้ว — ลองของจริงเลย

โจทย์สร้างใหม่ทุกครั้ง ไม่ซ้ำ พร้อมเฉลยที่สอนวิธีคิด

ฝึกโจทย์ เส้นขนาน

เนื้อหา ตาราง และตัวอย่างทั้งหมดเรียบเรียงขึ้นใหม่โดยสนามสอบ อ้างอิงเพียงโครงสร้างหลักสูตรแกนกลาง (ข้อมูลสาธารณะ)— ไม่คัดลอกจากหนังสือเรียน หนังสือติว หรือเว็บติวของผู้ใด